Geliştirilen canlı probiyotik ilaç, kan şekerini anlık algılayıp Tip 2 diyabet tedavisinde yüksek doz riskini ve yan etkileri ortadan kaldırıyor.
Şanghay’daki Doğu Çin Normal Üniversitesi’nden araştırmacılar, vücuttaki glikoz seviyesini algılayıp düşürebilen genetik olarak değiştirilmiş bir bakteri geliştirdi.
Hayvan modelleri üzerinde gerçekleştirilen preklinik çalışmalara göre doğrudan kan şekerine göre hareket eden bu “yaşayan ilaç”, Tip 2 diyabet ve obezite tedavisinde devrim yaratma potansiyeli taşıyor.
İçerikten Görseller
Kan şekerine anlık yanıt veren akıllı probiyotik
Araştırmacılar, zararsız bir Escherichia coli bakterisine glikoza duyarlı bir düzenleyici gen ekleyerek, popüler diyabet ve zayıflama ilaçlarının (Ozempic, Wegovy) taklit ettiği GLP-1 hormonunu salgılayan canlı bir sistem elde etti. “Glikoz algılayan ve işlevsel yanıt veren probiyotik” (GIFT) olarak adlandırılan bu oral tedavi, vücudun anlık ihtiyacına göre devreye giriyor. Böylece hastaların sürekli yüksek dozda ilaç alma zorunluluğu ve bundan kaynaklanan yan etkiler ortadan kalkıyor.
Hap formunda kolayca alınabilen ve bağırsak mikrobiyotasına uyum sağlayan bu yöntem, hücresel tedavilerdeki doku reddi risklerini de taşımıyor.
Hayvan deneylerinde sonuçlar başarılı oldu
Tip 2 diyabette vücudun insülin dengesi bozulduğu için dışarıdan verilen GLP-1 agonistleri her zaman gün içindeki anlık şeker dalgalanmalarıyla tam örtüşmeyebiliyor. GIFT platformu ise anlık şeker yükselişlerini tespit ederek tam ihtiyaç duyulan anda gerekli hormonu salgılıyor.
Fareler ve diyabetik şebekler üzerinde yapılan ilk deneylerde sistemin tamamen planlandığı gibi çalıştığı ve hiçbir zararlı etkisinin bulunmadığı saptandı. İnsanlı klinik testler için henüz erken olsa da modüler yapısı sayesinde bu yöntemin gelecekte farklı metabolik hastalıkların tedavisinde de kullanılabileceği belirtiliyor.
